काठमाडौं । प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह (बालेन) ले नेपाल भ्रमणमा रहेका भारतीय विदेश सचिव विक्रम मिस्रीसँग भेटवार्ता गर्ने भएका छन् । यससँगै प्रधानमन्त्रीले विदेशी अधिकारीहरूसँगको भेटका लागि यसअघि अपनाएको भनिएको प्रोटोकलमा परिवर्तन आएको देखिएको छ ।
दुईदिने औपचारिक भ्रमणका लागि बुधबार काठमाडौं आइपुगेका मिस्रीले परराष्ट्र सचिव अमृतबहादुर रायसँग द्विपक्षीय वार्ता गर्ने कार्यक्रम छ । यसबाहेक उनले नेपालका उच्च राजनीतिक नेतृत्वसँग शिष्टाचार भेट गर्ने कार्यतालिका रहेको परराष्ट्र मन्त्रालयले जनाएको छ ।
प्रधानमन्त्रीसँगको भेटको समय भने निश्चित भइनसकेको प्रधानमन्त्रीकी प्रेस विज्ञ दीपा दाहालले जानकारी दिएकी छन् ।
यसअघि प्रधानमन्त्री बालेनले विदेशमन्त्रीभन्दा तल्लो तहका विदेशी अधिकारीसँग भेट नगर्ने नीति अपनाएको चर्चा थियो । यही अडानका कारण भारतीय विदेश सचिव मिस्रीको यसअघिको प्रस्तावित नेपाल भ्रमणसमेत अन्तिम समयमा स्थगित भएको थियो । गत मे महिनामा तय भएको भ्रमण प्रधानमन्त्रीसँग भेटवार्ता हुन नसक्ने भएपछि रद्द भएको बताइएको थियो ।
त्यस समयमा प्रधानमन्त्रीको यस्तो अडानले नेपाल–भारत सम्बन्धमा समेत असहजता सिर्जना गरेको थियो ।
प्रधानमन्त्री बालेनले यसअघि अमेरिकी सहायक विदेशमन्त्री समीर पल कपुर र अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका दक्षिण तथा मध्य एसियासम्बन्धी विशेष दूत सर्जियो गोरसँग पनि भेट गरेका थिएनन् । विदेशी प्रतिनिधिसँगको भेटमा उच्च तहका अधिकारीलाई मात्र प्राथमिकता दिने उनको नीति रहेको बताइएको थियो ।
तर पछिल्लो समय प्रधानमन्त्रीले भारत र चीनका राजदूतसँग छुट्टाछुट्टै भेटवार्ता गरिसकेका छन् । भारतीय विदेश सचिवसँग पनि भेट गर्ने तयारी भएपछि यसअघिको भेटघाटसम्बन्धी अभ्यासमा परिवर्तन आएको देखिएको छ ।
मिस्रीको भ्रमणलाई प्रधानमन्त्री बालेनको सम्भावित भारत भ्रमणको तयारीसँग पनि जोडेर हेरिएको छ । भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको निमन्त्रणामा बालेन नोभेम्बरको अन्तिमतिर भारत जाने तयारीमा रहेको बताइएको छ । भ्रमण हुन सके यो उनको पहिलो औपचारिक द्विपक्षीय विदेश भ्रमण हुनेछ ।
भारत भ्रमणका क्रममा ऊर्जा, व्यापार, पारवहन, पूर्वाधार, सीमापार सम्पर्क सञ्जाल र लगानीका विषयमा छलफल हुने अपेक्षा गरिएको छ । यसका साथै लिपुलेक, लिम्पियाधुरा र कालापानीसँग सम्बन्धित सीमा विवाद पनि दुई देशबीचको महत्वपूर्ण एजेन्डा बन्न सक्नेछ ।
भारत र चीनले लिपुलेक नाका हुँदै कैलाश मानसरोवर यात्रा सञ्चालन गर्ने सहमति गरेपछि नेपालले त्यसप्रति आपत्ति जनाउँदै आएको छ ।
परराष्ट्र मन्त्रालयका अनुसार मिस्रीको यस भ्रमणमा नेपाल–भारत सम्बन्धका विभिन्न पक्षको समीक्षा गर्नुका साथै साझा हित र द्विपक्षीय सहकार्यका विषयमा छलफल हुनेछ ।