चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङको अमेरिका भ्रमणका क्रममा राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अपनाएको स्वागत शैलीले कूटनीतिक वृत्तमा चर्चा पाएको छ। सी अमेरिका पुगेपछि ट्रम्प स्वयं विमानस्थलमा पुगेर उनलाई स्वागत गरेका थिए। स्वागत समारोहमा रातो कार्पेट, २१ तोपको सलामी, सम्मान गार्ड तथा अमेरिकी बी–१ ल्यान्सर बमवर्षकको फ्लाइओभर समावेश गरिएको थियो।
यस स्तरको औपचारिक स्वागतलाई केही विश्लेषकहरूले ट्रम्प प्रशासनले चीनसँगको सम्बन्धलाई नयाँ ढंगले अघि बढाउन खोजेको संकेतका रूपमा व्याख्या गरेका छन्। अमेरिकी आन्तरिक राजनीतिक वृत्तमा भने यस्तो स्वागत शैलीलाई लिएर बहस सुरु भएको छ।
व्यापारिक तनाव घटाउने प्रयास
अमेरिका र चीनबीच जारी व्यापारिक तनाव कम गर्ने प्रयासस्वरूप दुवै देशले ट्यारिफ युद्धविरामलाई थप दुई महिना लम्ब्याउने सहमति गरेका छन्। यससँगै आगामी जनवरी १० सम्म हालको व्यवस्था कायम रहने भएको छ।
विश्वका दुई ठूला अर्थतन्त्रबीच व्यापार, प्रविधि र रणनीतिक विषयमा मतभेद कायम रहे पनि वार्तालाई निरन्तरता दिने सहमतिले तत्कालका लागि तनाव नियन्त्रण गर्ने प्रयास भइरहेको देखाउँछ।
बेइजिङस्थित University of International Business and Economics का अर्थशास्त्रका प्रोफेसर जोन गोङका अनुसार युद्धविरामको विस्तार अपेक्षाभन्दा छोटो भए पनि सम्झौता थपिनु सकारात्मक संकेत हो। उनका अनुसार यसले दुवै पक्षले मतभेद व्यवस्थापन गर्न संवादको बाटो खुला राखेको देखाउँछ।
गोङले सीलाई गरिएको उच्चस्तरीय स्वागतलाई ट्रम्पको चीन नीतिबारे अमेरिकी राजनीतिक क्षेत्रमा फरक सन्देश दिने कदमका रूपमा पनि व्याख्या गरेका छन्।
अप्रत्याशित वार्तापछि सहमति
ट्यारिफ युद्धविराम विस्तारसम्बन्धी सहमति अमेरिकी अर्थमन्त्री स्कट बेसेन्ट र चिनियाँ उपप्रधानमन्त्री हे लिफेङबीच भएको उच्चस्तरीय छलफलपछि सार्वजनिक भएको हो।
वासिङ्टनमा भएको बैठकअघि दुवै पक्षका प्रतिनिधिहरूबीच लामो वार्ता भएको थियो। छलफलको मुख्य विषय व्यापारिक तनाव व्यवस्थापन र आगामी चरणमा सम्भावित सम्झौताको स्वरूप रहेको बताइएको छ।
बैठकपछि बेसेन्टले अमेरिका दुई विकल्पमा छलफल गर्न तयार रहेको बताएका थिए—हालको सहमतिलाई निरन्तरता दिने वा त्यसलाई आधार बनाएर अझ व्यापक सम्झौतातर्फ अघि बढ्ने।
आगामी भेटघाटमा नजर
अमेरिका र चीनका अधिकारीहरूबीच आगामी महिनाहरूमा थप छलफल हुने अपेक्षा गरिएको छ। दुवै देशका प्रतिनिधिहरू एसिया–प्रशान्त आर्थिक सहकार्य (APEC) सम्बन्धी कार्यक्रमका क्रममा पुनः भेट्ने तयारीमा छन्।
यसैबीच, आगामी G20 बैठकमा सी जिनपिङको सहभागिताको सम्भावनाबारे पनि चर्चा भइरहेको छ।
व्यापारिक विवाद तत्काल पूर्ण रूपमा समाधान भइसकेको अवस्था भने होइन। ट्यारिफ, प्रविधि, आपूर्ति शृंखला र रणनीतिक प्रतिस्पर्धाजस्ता विषयमा अमेरिका र चीनबीच अझै फरक धारणा छन्। आगामी वार्ताले यी मतभेदलाई कति हदसम्म व्यवस्थापन गर्न सक्छ भन्ने विषय महत्वपूर्ण रहनेछ।
